Voortgezet Onderwijs Ierland: Gids voor Middelbare School [2025]

Het Ierse voortgezet onderwijs biedt verschillende routes naar hoger onderwijs of de arbeidsmarkt. Of je nu een middelbare school zoekt voor je kind of geïnteresseerd bent in vervolgonderwijs, dit artikel legt uit hoe het systeem werkt en welke opties er zijn.

Hoe het voortgezet onderwijs werkt

Het Ierse voortgezet onderwijs (secondary education) bestaat uit verschillende onderdelen die je stap voor stap doorloopt:

Junior Cycle (3 jaar)

Leerlingen beginnen meestal op 12-jarige leeftijd aan de junior cycle. Na drie jaar leggen ze het Junior Certificate examen af. Dit vormt de basis voor de vervolgstappen in het onderwijs.

Transition Year (optioneel)

Na het Junior Certificate kunnen leerlingen een optioneel overgangsjaar volgen. In dit jaar staan geen formele examens centraal, maar krijgen leerlingen werkervaring en brede onderwijsinputs.

Senior Cycle (2 jaar)

De laatste twee jaar kunnen leerlingen kiezen uit drie verschillende programma’s:

• Established Leaving Certificate: Het traditionele eindexamen
• Leaving Certificate Vocational Programme: Meer gericht op technische vakken
• Leaving Certificate Applied: Voorbereiding op het beroepsleven

Het Leaving Certificate bepaalt grotendeels je toegang tot universiteiten en hogescholen. Het Leaving Certificate Applied wordt niet erkend voor directe toegang tot hoger onderwijs, maar kan wel leiden tot post-graduate certificaatopleidingen.

Soorten middelbare scholen

Ierland kent verschillende typen scholen voor voortgezet onderwijs:

Vrijwillige middelbare scholen

Deze scholen zijn in particuliere handen maar krijgen overheidssubsidie. Ze staan onder bestuur van religieuze gemeenschappen of raden van bestuur. De meeste zijn gratis, maar sommige vragen schoolgeld.

Gemeenschapsscholen en scholengemeenschappen

Deze scholen ontstonden in de jaren zestig uit fusies van verschillende schooltypen. Ze bieden zowel academische als beroepsgerichte vakken aan en worden volledig door de overheid gefinancierd via het Department of Education.

Scholen voor beroepsonderwijs

Deze niet-confessionele scholen richten zich op praktische en beroepsgerichte opleidingen. Ze worden beheerd door Education and Training Boards (ETB’s).

Kosten van voortgezet onderwijs

Gratis scholen

De meeste middelbare scholen in Ierland zijn gratis. Deze scholen ontvangen overheidssubsidies op basis van het aantal leerlingen. Scholen in kansarme gebieden krijgen extra subsidie per leerling.

Betaalde scholen

Een klein aantal scholen vraagt schoolgeld. Deze scholen krijgen geen overheidssubsidie voor lopende kosten, maar de staat betaalt wel de salarissen van erkende leraren. Het schoolgeld wordt jaarlijks vastgesteld door de raad van bestuur.

Post Leaving Certificate (PLC) cursussen

PLC-cursussen zijn voltijdse programma’s van één tot twee jaar voor mensen die hun Leaving Certificate hebben gehaald. Ze leiden tot een kwalificatie op NFQ-niveau 5 of 6.

Wat bieden PLC-cursussen?

Deze cursussen combineren:

• Praktisch werk
• Academisch werk
• Werkervaring
• Technische en praktische vaardigheden

Ongeveer de helft van de tijd gaat naar beroepsgerichte kennis en vaardigheden, een kwart naar werkervaring.

Beschikbare vakrichtingen

PLC-cursussen dekken een breed scala aan disciplines:

• Business en ondernemerschap
• ICT en multimedia
• Catering en toerisme
• Gezondheidszorg en kinderopvang
• Creatieve kunsten en design
• Techniek en elektrotechniek
• Sport en recreatie
• Tuinbouw en landbouw

Hoger onderwijs opties

Na het voortgezet onderwijs kun je doorstromen naar:

Universiteiten

Autonome instellingen die bachelor-, master- en PhD-programma’s aanbieden. Toegang verloopt via het CAO-systeem op basis van Leaving Certificate resultaten.

Technologische universiteiten en instituten

Bieden praktijkgerichte opleidingen in business, techniek, wetenschappen en andere vakgebieden. De Technologische Universiteiten Wet 2018 heeft nieuwe mogelijkheden gecreëerd voor deze sector.

Hogescholen

Gespecialiseerd in lerarenopleiding en andere specifieke vakgebieden.

Bijzonder onderwijs

Leerlingen met speciale onderwijsbehoeften kunnen terecht bij:

• Gewone scholen met extra ondersteuning
• Speciale klassen binnen gewone scholen
• Gespecialiseerde scholen voor specifieke beperkingen

Meer informatie vind je bij de NCSE (National Council for Special Education).

Aanmelden voor een middelbare school

Elke school heeft een eigen toelatingsbeleid dat moet voldoen aan de Education (Admission to Schools) Act 2018 en de Equal Status Act 2000.

Wat scholen moeten hebben

Elke school moet beschikken over:

• Een duidelijk toelatingsbeleid
• Een schoolplan met langetermijnvisie
• Een gedragscode voor leerlingen

Hoe aanmelden

Zoek de scholen in jouw gebied op via de schoolzoeker van het Department of Education. Neem vervolgens direct contact op met de school van je keuze voor het aanmeldproces.

Praktische informatie

Voor vragen over het voortgezet onderwijs kun je terecht bij:

Department of Education
Marlborough Street
Dublin 1
Telefoon: (01) 889 6400
Website: gov.ie/education
E-mail: info@education.gov.ie

Ook de Citizens Information Board heeft uitgebreide informatie over onderwijs in Ierland.

Samenvatting

Het Ierse voortgezet onderwijs biedt flexibele routes naar hoger onderwijs of de arbeidsmarkt. De keuze tussen verschillende schooltypen en programma’s hangt af van jouw doelen en interesses. De meeste scholen zijn gratis en bieden kwalitatief onderwijs. PLC-cursussen vormen een goede brug tussen middelbaar onderwijs en specialisatie.