Als nieuwe vader of partner heb je in Ierland recht op 2 weken vaderschapsverlof. Je kunt dit verlof opnemen in de eerste 6 maanden na de geboorte of adoptie van je kind, en mogelijk kom je in aanmerking voor een vaderschapsuitkering van het Department of Social Protection.
Wat is vaderschapsverlof?
Vaderschapsverlof geeft je 2 weken vrij van werk na de geboorte of adoptie van een kind. Je kunt dit verlof opnemen als werknemer of zelfstandige, ongeacht hoe lang je al werkt of hoeveel uur per week.
Het verlof kun je flexibel inplannen binnen de eerste 26 weken (6 maanden) na de geboorte of adoptieplaatsing. De wetgeving is vastgelegd in de Paternity Leave and Benefit Act 2016.
Wie heeft recht op vaderschapsverlof?
Je kunt vaderschapsverlof opnemen als je een ‘relevante ouder’ bent. Dit betekent dat je:
- De vader van het kind bent
- De partner bent (echtgenoot, geregistreerd partner of samenwonende partner) van de moeder
- De ouder bent van een door een donor verwekt kind
Speciale situaties
Adoptie: Bij adoptie kan de ouder die geen adoptieverlof opneemt, vaderschapsverlof nemen. Als je alleen adopteert, kun je kiezen tussen adoptieverlof of vaderschapsverlof.
Meerlingen: Ook bij een tweeling of meerling krijg je slechts één periode van 2 weken vaderschapsverlof.
Betaling tijdens vaderschapsverlof
Vaderschapsuitkering van de overheid
Als je voldoende PRSI-bijdragen hebt betaald, kun je vaderschapsuitkering aanvragen bij het Department of Social Protection.
Loon van je werkgever
Je werkgever is niet verplicht je te betalen tijdens vaderschapsverlof. Controleer je arbeidsovereenkomst om te zien of je werkgever wel betaalt tijdens het verlof.
Sommige werkgevers vullen de vaderschapsuitkering aan tot je normale loon. Dit staat meestal in je contract beschreven.
Hoe vraag je vaderschapsverlof aan?
Bij je werkgever
Je moet minimaal 4 weken van tevoren schriftelijk aan je werkgever laten weten dat je vaderschapsverlof wilt opnemen. Vermeld de exacte data waarop je verlof wilt nemen.
Lever ook een van deze documenten in:
- Doktersverklaring met de uitgerekende datum
- Geboortebewijs (als je na de geboorte aanvraagt)
- Plaatsingsbewijs bij adoptie
Vaderschapsuitkering aanvragen
Vraag de vaderschapsuitkering online aan via mywelfare.ie. Dit moet:
- 4 weken van tevoren als je werknemer bent
- 12 weken van tevoren als je zelfstandige bent
Bijzondere omstandigheden
Uitstellen van verlof
Je kunt vaderschapsverlof uitstellen in deze situaties:
- De bevalling valt later dan verwacht
- Je bent ziek voordat het verlof ingaat
- Je baby ligt in het ziekenhuis
- Er is vertraging bij een adoptieplaatsing
Informeer je werkgever altijd schriftelijk en lever bewijs aan (zoals een doktersverklaring).
Vroeggeboorten
Als je baby eerder wordt geboren dan verwacht, kun je je verlofdata wijzigen. Stuur een brief naar de afdeling Vaderschapsuitkering met de nieuwe data en geboortedatum.
Doodgeboorte
Je hebt recht op vaderschapsverlof als je partner een doodgeboorte heeft na week 23 van de zwangerschap, of als de baby minimaal 400 gram weegt.
Overlijden van een ouder
Als de moeder overlijdt, kan de vader mogelijk overstappen op zwangerschapsverlof of adoptieverlof. Het vaderschapsverlof kan dan worden opgenomen na afloop van dit verlof.
Terugkeer naar het werk
Na je vaderschapsverlof heb je wettelijk recht om terug te keren naar:
- Dezelfde baan met dezelfde arbeidsovereenkomst
- Een gelijkwaardig alternatief als je oude baan niet beschikbaar is
De wet beschermt je tegen onredelijk ontslag vanwege het opnemen van vaderschapsverlof.
Ander verlof voor ouders
Naast vaderschapsverlof bestaan er nog andere vormen van wettelijk verlof voor ouders:
- Ouderschapsverlof: 26 weken onbetaald verlof voor kinderen onder 12 jaar
- Parents Leave: 9 weken verlof in de eerste 2 jaar van je kind
- Overmachtsverlof: Voor acute zorgsituaties
- Zorgverlof: Voor langdurige zorg aan familieleden
Problemen met je werkgever?
Bespreek problemen eerst rechtstreeks met je werkgever. Als dit niet helpt, kun je een klacht indienen bij de Workplace Relations Commission (WRC).
Je hebt 6 maanden de tijd om een klacht in te dienen. Deze termijn kan met nog eens 6 maanden worden verlengd bij geldige redenen.
Samenvatting: vaderschapsverlof in stappen
- Controleer je rechten: Ben je de vader of partner van de moeder?
- Plan je verlof: Kies 2 weken binnen 6 maanden na geboorte/adoptie
- Informeer je werkgever: Minimaal 4 weken van tevoren, schriftelijk
- Vraag uitkering aan: 4-12 weken van tevoren via mywelfare.ie
- Lever documenten in: Doktersverklaring of geboortebewijs
- Neem je verlof op en keer terug naar je werk